Aralarında tanınmış akademisyenler, insan hakları savunucuları ve sanatçıların da bulunduğu 30’a yakın Çerkes aktivist, akademisyen ve kültür adamı, Rusya Federasyonu Başsavcısı’na resmi bir mektup yazarak dil bilimci ve gazeteci Larisa Tuptsoka hakkında açılan “aşırıcılık” (ekstremizm) davasının tamamen düzmece belgelere dayandığını belirtti ve soruşturmanın derhal kapatılmasını talep etti.
Düzmece Belgeler ve İnceleme Hataları
Tiflis’teki Çerkes Kültür Merkezi’nde geçmişte uzman olarak çalışan, Çerkes dili eğitmeni, şair ve çevirmen Larisa Tuptsoka hakkında yürütülen soruşturmayı inceleyen avukatı ve pravozaşitnik (hak savunucuları), iddianamenin baştan sona maddi hatalar ve kronolojik imkansızlıklarla dolu olduğunu tespit etti:
İddianamede Tuptsoka’nın çalıştığı Tiflis Çerkes Kültür Merkezi “yabancı bir sivil toplum kuruluşu” olarak nitelendirilmiş; ancak söz konusu merkez Gürcistan Kültür Bakanlığı’na bağlı resmi bir devlet kurumu.
Tuptsoka’nın kurumdaki görevi 2023 yılında sona ermiş, resmi istifası ise 27 Ağustos 2024’te verilmiş. Söz konusu merkezin Rusya tarafından “aşırılık yanlısı” ilan edilmesi ise bu tarihlerden sonra. Dolayısıyla “yasa dışı örgüte yasaktan sonra üye olmak” iddiası fiilen imkansız.
İddianamede Tuptsoka’nın çocuğu olmadığı iddia edilmiş; ancak kendisinin biri Rusya vatandaşı olmak üzere 3 çocuk annesi olduğu belgeliyor. Ayrıca 2011’den beri evliliği sebebiyle Gürcistan’da yasal olarak yaşamasına rağmen, 2017’de “illegal faaliyetler için kaçtığı” öne sürülüyor.
Dava dosyasında Tuptsoka’ya ait tek bir suça teşvik cümlesi, dil uzmanı raporu veya illegal yayın örneği yer almiyor.
“Amaç Kültürel Faaliyetleri Suç Saymak”
Aktivistler, Tuptsoka’ya yönelik suçlamaların gerçek bir soruşturmanın sonucu değil; adil bir araştırma yapılmadan, ana dille ve kültürle ilgilenen aydınları baskı altına almak amacıyla kurgulanmış bir siyasi operasyon olduğunu vurguluyor. Hak savunucuları, bu davanın bir emsal teşkil ederek geçmişte Tiflis’teki merkezle veya benzeri kültürel kurumlarla temas kurmuş tüm Çerkes aydınlarını tehlikeye atacağı konusunda uyarıyor.
Mektuba İmza Atan Önemli İsimler
Rusya Başsavcılığı’na iletilen çağrı metninde Kafkasya’nın farklı bölgelerinden çok sayıda tanınmış ismin imzası var:
- Valeriy Hatajuko (Kabardey-Balkar İnsan Hakları Merkezi Başkanı)
- Marks Şahmurzo (Siyasi Sürgün Mağdurları Derneği Başkanı)
- Ramazan Açmiz (Emekli Polis Albayı, İçişleri Bakanlığı Onur Üyesi)
- Ruslan Gvaşe, Albert Adamoko, Muhamed Çerkes, Ruslan Açmiz (Çerkes Toplumsal Hareket Önderleri)
- Abdullah Bırsır (Adıge Cumhuriyeti Devlet Sanatçısı)
- Dahanagu Açoh (Çerkes Dili Öğretmeni)
- Bayzet Sghalyaho (Rusya Federasyonu Liyakatli Hekimi)
İmzacılar, Başsavcılığın soruşturmayı yürüten yetkililer hakkında “görevi kötüye kullanma” incelemesi başlatmasını ve suça konu hiçbir eylemi bulunmayan Larisa Tuptsoka hakkındaki takibatın derhal düşürülmesini talep etti.
Post Views: 50